ในอุตสาหกรรมการผลิตแม่พิมพ์ (Mold & Die) ความเที่ยงตรงระดับไมครอนคือหัวใจสำคัญ ปัญหาที่พบบ่อยที่สุดคือค่า Flatness (ความราบเรียบ) และ Parallelism (ความขนาน) ที่คลาดเคลื่อน ซึ่งส่งผลโดยตรงต่อคุณภาพของชิ้นงานและการประกอบแม่พิมพ์ บทความนี้จะเจาะลึกวิธีปรับปรุงค่าเหล่านี้ให้ได้มาตรฐานสูงสุด
1. การเตรียมพื้นผิวและการทำความสะอาด (Surface Preparation)
ก่อนเริ่มกระบวนการปรับปรุง สิ่งสำคัญคือการขจัดสิ่งสกปรก สนิม หรือเศษครีบ (Burrs) ออกจากผิวงาน เพราะแม้แต่เศษฝุ่นเพียงเล็กน้อยก็สามารถทำให้การวัดค่าคลาดเคลื่อนได้
- ใช้หินน้ำมัน (Oil Stone) ลูบผิวหน้าสัมผัสเพื่อกำจัดส่วนที่นูนออกมา
- ทำความสะอาดด้วยน้ำยาขจัดคราบมันเพื่อให้แน่ใจว่าผิวสัมผัสกับเครื่องจักรแนบสนิท
2. เทคนิคการเจียรไนราบ (Precision Surface Grinding)
การเจียรไนเป็นวิธีหลักในการปรับปรุง Flatness และ Parallelism โดยมีเทคนิคที่ต้องควบคุมดังนี้:
- การเลือกหินเจียร: เลือกความละเอียดและชนิดของเม็ดทรายให้เหมาะกับวัสดุแม่พิมพ์ เพื่อลดความร้อนสะสมซึ่งทำให้โลหะบิดตัว (Warping)
- การไล่ระดับแรงยึดแม่เหล็ก (Magnetic Chuck): หากชิ้นงานมีการโก่งตัว การเปิดแม่เหล็กเต็มกำลังจะดึงให้ชิ้นงานตรงชั่วคราว แต่เมื่อปล่อยแม่เหล็กงานจะกลับไปโก่งเหมือนเดิม ควรใช้เทคนิคการหนุนแผ่นชิม (Shim) ในจุดที่ช่องว่างก่อนทำการเจียร
3. ลำดับการเจียรเพื่อรักษาความขนาน (Parallelism Strategy)
เพื่อให้ได้ค่าความขนานที่สมบูรณ์แบบ แนะนำให้ทำตามขั้นตอนดังนี้:
- เจียรหน้า A ให้เรียบ (Flatness) โดยใช้แรงยึดแม่เหล็กที่เหมาะสม
- พลิกกลับด้านเพื่อเจียรหน้า B โดยหน้า A ที่เรียบแล้วจะวางแนบสนิทกับแท่นแม่เหล็ก ทำให้หน้า B ขนานกับหน้า A โดยอัตโนมัติ
- ทำซ้ำและตรวจสอบด้วย Dial Indicator ตลอดกระบวนการ
4. การควบคุมอุณหภูมิ (Thermal Control)
ความร้อนคือศัตรูของความเที่ยงตรง การขยายตัวทางความร้อน (Thermal Expansion) อาจทำให้ค่าที่วัดได้ขณะร้อนแตกต่างจากตอนที่ชิ้นงานเย็นตัวลง
- ใช้น้ำหล่อเย็น (Coolant) ในปริมาณที่เหมาะสมและสม่ำเสมอ
- พักชิ้นงานให้เย็นลงที่อุณหภูมิห้องก่อนทำการตรวจสอบค่าขั้นสุดท้าย (Final Inspection)
สรุป
การปรับปรุง Flatness และ Parallelism ของแม่พิมพ์ ไม่ใช่แค่เรื่องของเครื่องจักรที่ทันสมัย แต่ขึ้นอยู่กับเทคนิคการจับยึด การเลือกเครื่องมือ และการควบคุมปัจจัยภายนอกอย่างอุณหภูมิ หากทำตามขั้นตอนเหล่านี้ คุณจะสามารถยกระดับมาตรฐานแม่พิมพ์ของคุณให้มีความแม่นยำสูงและมีอายุการใช้งานที่ยาวนานขึ้น
แม่พิมพ์, งานวิศวกรรม, การเจียรไน, ความเที่ยงตรง

